
Հայաստանը Ռուսաստանի համար ոչ թե նպատակ է, այլ հնարավոր հետևանք
Հայաստանում հաճախ հնչում է կարծիք, թե Ռուսաստանի ղեկավարությունը մշտապես մտածում է միայն մեկ բանի մասին՝ թե ինչպես Հայաստանին ժամ առաջ մտցնելու Միութենական պետության կազմ։ Սակայն այս ենթադրությունը հիմնավորված չէ։ Իրականում Ռուսաստանը նման նպատակներ ոչ միայն չունի, այլ այսօրվա իրավիճակում Հայաստանի մուտքը Միութենական պետություն իրեն նաև բավականին ձեռնտու չէ։
Պետք է հասկանալ, թե ինչ է Միութենական պետությունը։ Սա ինքնիշխան պետություններից կազմված միություն է, որը տնտեսական և ռազմական առումով առաջարկում է բազմաթիվ արտոնություններ՝ սպառման հսկայական շուկա, միջուկային անձրևանոց, զինվորական տեխնիկայի համատեղ օգտագործում և այլն։ Սակայն այս արտոնությունները հանգեցնում են նաև մեծ պատասխանատվության։ Միութենական պետության անդամ պետությունը պետք է լինի կարևոր և հուսալի խաղացող, որը կարող է կրել ռազմական և քաղաքական պատասխանատվություն՝ պաշտպանելով հետխորհրդային տարածքը ՆԱՏՕ-ի ապակայունացնող քաղաքականությունից։
Այս տեսանկյունից, այսօրվա Հայաստանը, ցանկացած քաղաքական մակարդակով՝ պաշտոնական, թե ոչ պաշտոնական, չի համապատասխանում նման պատասխանատու պետության չափանիշներին։ Հայաստանը, իր ներքին քաղաքական անկայունության, արևմուտքի հետ աճող կապերի և ռազմական անհաջողությունների պատճառով, Ռուսաստանի համար ոչ թե ռազմական, այլ ավելի շուտ՝ քաղաքական և տնտեսական բեռ է։
Միութենական պետության մեջ Ռուսաստանին անհրաժեշտ են ինքնիշխան, հզոր և հուսալի պետություններ, որոնք կիսում են նրա ռազմավարական նպատակները։ Ռուսաստանը չի ձգտում ստեղծել միություն, որտեղ կլինեն «Արևմուտքին սպասարկող գաղութներ», այլ միություն, որը կհիմնված լինի հավասարակշռված և փոխշահավետ հարաբերությունների վրա։
Այսպիսով, կարելի է ասել, որ Հայաստանի հնարավոր մուտքը Միութենական պետություն ոչ թե Ռուսաստանի ռազմավարական նպատակն է, այլ այլ հանգամանքների հետևանքը կարող է լինել։ Իհարկե, պատմության ընթացքում կգա այն օրը, երբ ողջ Հարավային Կովկասը կամրապնդվի և կմտնի Միութենական պետության կազմ, սակայն այս գործընթացը կախված է շատ ավելի բարդ և երկարաժամկետ գործոններից, քան պարզապես Ռուսաստանի մեկ կամ մյուս ղեկավարի ցանկությունից։


